ΑΛΗΘΕΙΑ, ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ, ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ

Οι τρεις αρχές που αποτελούν τα θεμέλια της ζωής και της διδασκαλίας του αρχαίου φιλόσοφου Σωκράτη με τις οποίες αγωνίστηκε για να στήσει ένα καινούργιο κόσμο είναι η Αλήθεια, η Δικαιοσύνη και η Ελευθερία. Τι σχέση μπορεί να έχουν αυτές οι τρείς λέξεις, που θεμελιώνουν την κεντρική ιδέα της Σωκρατικής Φιλοσοφίας, με το σύγχρονο έλληνα?

Απολύτως καμία!

Ποια είναι η σημερινή Αλήθεια? Γιά παράδειγμα αυτά που έλεγε ο «πρωθυπουργός» της χώρας πριν εκλεγεί έχουν σχέση με την Αλήθεια για την οποία μας μίλαγε ο Σωκράτης? Επιβεβαιώνουν οι πράξεις του υιού του αείμνηστου τις προεκλογικές του ρητορείες? Όχι! Η μνήμη μου υπαγορεύει προεκλογικές ομιλίες και συνεντεύξεις στις οποίες ο ολίγιστος (για να δανειστώ και λίγο καθηγητή γιανναρά) ανέφερε ότι η φοροδοτική ικανότητα του έλληνα είχε ήδη εξαντληθει.

Η επιπλέον φορολόγηση της μεσαίας τάξης, που αποτελεί και τη ραχοκοκαλλια της ελληνικης οικονομίας, όχι μόνο θα είχε καταστροφικές συνέπειες στην αύξηση του ΑΕΠ, αλλά θα βύθιζε τη χώρα σε μακροχρόνια ύφεση με οδυνηρές συνέπειες για τον τόπο, σύμφωνα με τον τότε αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης και νυν «πρωθυπουργό». Επίσης η ασφαλιστική μεταρρύθμιση, σύμφωνα πάντα με τον πρώτο των υπουργών της «κυβέρνησης», δεν θα έθιγε κανένα από τα ήδη ισχύοντα αφαλιστικά κεκτημένα και κυρίως δεν θα προέβαινε σε αύξηση των ορίων ηλικίας ούτε και θα μείωνε τις συντάξεις. Ηταν αδιανόητο για το συγκεκριμένο πολιτικό η προσφυγή σε μηχανισμό στήριξης της οικονομίας της χώρας μέσω του ΔΝΤ. Κάτι τέτοιο, πάντα σύμφωνα με τον «πρωθυπουργό» θα καταδίκαζε τη χώρα σε μόνιμη υπανάπτυξη και θα στερούσε πόρους πχ. από την παιδεία, με μοναδικό αντάλλαγμα η χώρα να μαζέψει κάποια λίγα χρήματα για ένα- δύο χρόνια. Τα πιστεύω του νυν άλλαξαν.

Όλοι πλέον γνωρίζουν ότι η χώρα υπέκυψε και μπήκε στην ομπρέλα του ΔΝΤ και εφαρμόζει τριτοκοσμικούς φορολογικούς μηχανισμούς και παίρνει αντιαναπτυξιακά μέτρα εξαθλιώνοντας την ταλαιπωρημένη μεσαία τάξη και το γερασμένο πληθυσμό της. Απλά τα κάποια λίγα χρήματα που μαζεύει η χώρα αυτή την περίοδο φεύγουν απευθείας στο εξωτερικό και πληρώνουν κάποιους πολλούς τόκους.

Η δεύτερη λέξη που μέσα της περιέχει κεντρικά μηνύματα της Σωκρατικής Φιλοσοφίας είναι αυτή της Δικαιοσύνης. Όσο και αν έχω προσπαθήσει δε μπορώ να βρω άλλη εξουσία που να υπολειτουργεί σε τέτοιο βαθμό ή να μη λειτουργεί καθόλου στη σύγχρονη ελλάδα. Και καθώς δεν υπάρχει δικαιοσύνη για να εφαρμόσει το δίκαιο, δηλαδή τους απλούς συμβατικούς κανόνες που υπάρχουν για να μη βλάπτονται οι άνθρωποι στις μεταξύ τους σχέσεις, επικρατεί το χάος. Δυστυχώς ζούμε σε μια εποχή που είναι αδύνατο να εφαρμοστεί ο Αντισθένης που έλεγε πως οι σοφοί δε χρειάζονται νόμους γιατί έχουν τη γνώση και εφαρμόζουν ένα τρόπο ζωής με τον οποίο δε βλάπτουν το συνάνθρωπο τους.

Αντιθέτως, η σύγχρονη Ελλάς και όχι μόνο, κατοικείται από ανθρώπους χωρίς μορφή και κατά συνέπεια χωρίς σοφία, οπότε είναι απαραίτητη η εφαρμογή των κανόνων δικαίου. Όμως ο εκάστοτε υπουργός δικαιοσύνης διορίζει τους κομματικά κολλητούς του στα ανώτατα δικαστικά κλιμάκια και έτσι οι αποφάσεις που βγαίνουν εξυπηρετούν σκοπιμότητες και δεν έχουν καμία σχέση με τη Δικαιοσύνη για την οποία μας μιλάει ο Σωκράτης. Δηλαδή, έχουμε μια εφαρμογή των νόμων «α λα καρτ» και ανάλογα με το ποιόν θέλει να εξοντώσει το κυβερνών σύστημα. Η πρακτική αυτή οδηγεί τους σύγχρονους έλληνες σε πρακτικές ασυδοσίας το αποτέλεσμα των οποίων είναι η ασέβεια προς το συνάνθρωπο και προς τους θεσμούς.

Βέβαια η ασέβεια προς τους θεσμούς εν μέρει δικαιολογείται. Όταν το ίδιο το κράτος, με την πρακτική που αναφέρθηκε παραπάνω, χρησιμοποιεί τη δικαστική εξουσία για να εφαρμόσει τους νόμους α λα καρτ καταπατώντας κάθε έννοια δικαιοσύνης, πώς να υπάρχει μετά σεβασμός προς τους θεσμούς; Η ασέβεια προς το συνάνθρωπο είναι αδικαιολόγητη και αντικατοπτρίζει το επίπεδο αμορφωσιάς του σύγχρονου έλληνα ενώ παράλληλα υποβαθμίζει σε απίστευτο βαθμό το βιοτικό του επίπεδο.

Η Ελευθερία αποτελούσε πάντα το απόλυτο αγαθό για τον άνθρωπο. Στο όνομα της έχουν γίνει χιλιάδες πόλεμοι, επαναστάσεις και έχει χυθεί αμέτρητη ποσότητα αίματος. Σύμφωνα με τον Επίκουρο η ελευθερία ήταν ο μέγιστος καρπός της αυτάρκειας. Ο σύγχρονος έλληνας δεν είναι αυτάρκης, βασίζεται σε άλλους για την πορεία του στη ζωή. Συνεπώς έχει χάσει και την ελευθερία του. Είναι πλέον απόλυτα υποταγμένος σε μια παγκόσμια οικονομική ελίτ η οποία λειτουργεί με όρους αποικιοκρατικούς και έχει ως απόλυτο σκοπό τη μεγένθυση του πλούτου της σε βάρος των πληβείων. Η ευδαιμονία και η αταραξία της ψυχής είναι συνιστώσες που δε συμβαδίζουν με τις επιταγές των καιρών και καθώς οι έλληνες του σήμερα μπαίνουν όλο και πιο βαθειά στο τυποποιημένο μοντέλο ζωής που «σερβίρουν» οι πιστωτές μας, τότε οι έννοιες αυτές θα γίνουν όλο και πιο θεωρητικές.

Σωστά είχε ειπωθεί ότι οι πόλεμοι πλέον δε γίνονται με όπλα αλλά γίνονται με τα απόλυτα οικονομικά εργαλεία που μπορούν να καταστρέψουν εύκολα ολόκληρες χώρες. Η ένσταση είναι ότι αυτά χρησιμοποιούνται από μηχανισμούς χρεωκοπημένους που καλύπτουν την οικονομική τους γύμνια με τη δύναμη της παρηκμασμένης πλέον αυτοκρατορίας τους. Αυτα τα εργαλεία λοιπόν δε βρίσκονται στα χέρια των πραγματικά ισχυρών αλλά στα χέρια αυτών που μπορούν να επιβάλλουν την θέληση τους βασιζόμενοι σε δύο πυλώνες.

Ο ένας ειναι αυτός της γλώσσας καθώς η επιβολή των αγγλόφωνων μέσων σκοταδισμού (και όχι ενημέρωσης) διαμορφώνει γνώμες που αποροφούνται πολύ εύκολα από τον παγκόσμιο πληθυσμό. Για παράδειγμα όταν κάποιο αγγλόφωνο μέσο αναφέρει ότι η Ελλάς πτωχεύει όλοι ανατριχιάζουν. Αν η ίδια είδηση «παίξει» σε ισπανόφωνο ή γερμανόφωνο μέσο το αποτέλεσμα είναι μάλλον αδιάφορο. Ο άλλος πυλώνας είναι αυτός της πρόσφατης ιστορικής ορμής. Είναι κάτι σαν τη συνήθεια. Έχουμε εθιστεί στην ιδέα ότι ο αμερικανικός τρόπος σκέψης είναι και ο σωστός αφού κυριαρχεί στο δυτικό κόσμο. Εξάλλου έχει τη δύναμη να τον επιβάλλει στον πλανήτη με διάφορα μέσα, ακόμα και με πόλεμο, σε όποιον έχει διαφορετική άποψη. Καθώς δε, είναι στη φύση του ανθρώπου να θέλει να ταυτίζεται με τον ισχυρό, όλοι μας σαν άβουλα πλάσματα ασπαζόμαστε τις απόψεις του δυνατού ακόμα και αν αυτές είναι ενάντια στο συμφέρον μας.

Μέσα σε όλο αυτό το στρεβλό σύστημα χάσαμε τις αξίες μας, ξεπουληθήκαμε, αποσύραμε απο την καθημερινή μας πρακτική σημαντικές έννοιες με ανταλλαγματα που στην καλύτερη περίπτωση μας κοίμιζαν με πρόσκαιρες ηδονές τις οποίες ακολουθούσαν ατέλειωτα δεινά και πόνοι (βλ. είσοδος στην ευρωζώνη, Ολυμπιακοί αγώνες 2004 κλπ.). Φυσικά, ο σύγχρονος έλληνας δεν είναι άμοιρος των ευθυνών του. Μπορεί να εξαπατήθηκε από πολιτικά συστήματα που άλλα πρέσβευαν και άλλα έπρατταν. Μπορεί να έπεσε θύμα κάποιων συγκυριών και να βρέθηκε ζημιωμένος μέσα στο παγκόσμιο παιχνίδι εξουσίας. Μπορεί να έχασε τον προσανατολισμό του μέσα στο ψεύτικο κόσμο στον οποίο του επέβαλλαν να ζήσει. Μπορεί να του δημιούργησαν ψεύτικες ανάγκες που εκείνος ιεράρχησε λανθασμένα με αποτέλεσμα να χάσει το νόημα της ζωής και να απομακρυνθεί από τις πραγματικές αρχές και αξίες της ζωής.

Όλα τα παραπάνω αποτελούν ένα ελαφρυντικό για την εικόνα του σύγχρονου έλληνα όμως το φταίξιμο είναι αποκλειστικά δικό του. Οι επιλογές που έκανε στιγμάτισαν τη ζωή του. Επέλεξε να απομακρυνθεί από όλα όσα δίδασκαν οι αρχαίοι φιλόσοφοι που ήταν και οι πρόγονοι του. Πού είναι η σχέση μας με τον αρχαίο Ελληνικό πολιτισμό και με τους ανθρώπους του, που μας κάνουν τόσο περήφανους στις συναναστροφές μας με άλλους λαούς? Τι μας αποξένωσε στην πορεία μας μέσα στην ιστορία από αυτά τα στοιχεία? Τι κάνει ο καθένας μας για αντιμετωπίσει αυτή την πραγματικότητα? Μήπως η στάση ζωής του ενισχύει τη στροφή του έλληνα μακριά από τον Έλληνα και χάνονται τα χαρακτηριστικά και ο τρόπος σκέψης που μας έκαναν τόσο πρωτοπόρους στην αρχαία εποχή? Μπορεί το επίπεδο της παιδείας που μας παρέχεται από το ελληνικό δημόσιο να είναι απλά μέτριο απαιτείται όμως προσωπική προσπάθεια για να επιλέξει κάποιος το δρόμο που θα τον βγάλει από το σκοτάδι και το βόλεμα του καναπέ και της ευρωβίζιον. Απαιτείται μόνοι μας να ανοίξουμε τα μάτια μας πριν μας τα βγάλουν τελείως.

Συμπερασματικά, η Σωκρατική Αλήθεια, η Δικαιοσύνη και η Ελευθερία ουδεμία σχέση έχουν με το σύγχρονο ελληνικό περιβάλλον. Όποιος δικαιολογεί αυτή την πραγματικότητα με το επιχείρημα ότι και σε παγκόσμια επίπεδο είναι δύσκολο να συναντήσει κανείς τις τρεις αυτές έννοιες όπως τις εννοούσε ο μεγάλος αρχαίος φιλόσοφος απαντώ το εξής: ο Σωκράτης όμως ήταν Έλληνας!

ΑΠΕΝΑΝΤΟΣ